İlk Kez Bir Karadelik Görüntülendi


2019’un( hatta son yılların) en heyecan veren keşifleriden birine imza atıldı. Bilim insanlarının teorik olarak bildikleri ve etkilerini gözlemledikleri, Einstein’dan Hawking’e kadar bir çok dahinin çalışmalarının önemli bir kısmında yeralan, belki de Evren’in en gizemli gök cismi olan Karadelik ilk kez dev Radyo teleskopları ile görüntülendi.

Komşu Galaksimiz  Messier 87’in merkezinde olan ve galaksinin kalbi olan dev karadeliğin fotoğrafı yapılan basın açıklama ile dünyaya ilan edildi. Olay Ufku Teleskopu Projesi”nde çalışan astronomlar Nisan 2017’den beri kara deliklerle ilgili sürdürdükleri çalışma meyvesini verdi. İnsanlık için çığır açıcı bir keşif, Einstein’ın görelilik kuramını bir kez daha kanıtlayan bu çalışmanın verileri ve Kara deliğin fotoğrafı İnternetten canlı olarak milyonlarca kişi ile paylaşıldı.

“Güneş’in 6,5 milyar katı bir kütleye sahip olan ve saat yönünde dönen dev karadelik, bilim insanlarının düşündükleri en büyük karadeliklerden biri kabul ediliyor. Deneyi öneren Hollanda’daki Radboud Üniversitesi’nden Prof Heino Falcke,  bu kara deliği “Evren’deki kara deliklerin ağır şampiyonu mutlak bir canavar” olarak nitelediriyor. Karadeliklerin varlığı, gerek matematiksel olarak, gerekse etkileri açısından önceden kesin kabul ediliyordu. Ancak, bu fotoğraf doğrudan kesin bir kanıt niteliği taşıyor. 44 Milyon euro’ya mal olan bu fotoğraf, ileriki zamanlarda bu parayı fazlasıyla amorti edecek bilimsel gelişmelere kapı aralayacak.

Bu fotoğraf yaklaşık 40 farklı ülke ve 200 farklı bilim insanı tarafından yapılan çalışmalar ile insanlığa sunuldu. 500 milyon kere trilyon km uzaklıktaki bu karadelik dünya genelinde sekiz teleskop ağının birlikte kullanılmasıyla fotoğraflandı. Fotoğraftaki karadelik adından da anlaşılacağı üzere kara. Bu nedenle kendisinin varlığı ancak ışığın bile kendisinden kaçamadığı( kütle çekim nedeniyle) olay ufkunun ötesindeki ışık çemberinden anlaşılabiliyor. Bu nedenle kara deliğin fotoğrafının değil, kara deliğin olay ufkunun birikim diski üzerinde yarattığı gölgenin fotoğrafı demek teknik olarak daha doğru.

Benim de bu haberi yazmamda yardımcı olan Barış Özcan’ın canlı yayınının videosunun linkini izlemenizi öneriyorum: https://www.youtube.com/watch?v=fMoHgZu-XWc

Ayrıntıları Astrophysical Journal Letters’ta yayımlanan makaleden okuyabilirsiniz.


Like it? Share with your friends!

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

log in

Don't have an account?
sing up

reset password

Back to
log in

sing up

Captcha!
Back to
log in