Einstein Hakkında 10 İlginç Gerçek


Özel Görelilik ve Genel Görelilik’in mimarı,  Fİzik Bilimindeki 250 yıllık Paradigmaları yıkarak Modern Fiziğin temellerini atmış,  Einstein hakkında herşeyi biliyor muyuz ? Hayır tabi ki. 20.yüzyılın en yaratıcı belki de en büyük Bilim insanı Einstein hakkında küçük bir yolculuğa çıkmaya hazırsanız başlayalım.

 

1-Einstein kafası kocaman ve şişman bir bebek olarak dünyaya geldi.

Doğumunun ardından ailesi önce biraz endişelense de bir kaç hafta içinde yapılan kontroller sonucu normal olduğunu anlaşılınca ailesi derin bir nefes çekti. Ancak Einstein çocukluğa akranlarına oranla biraz ağırdan adım attı.

2-  Minik Einstein, pek yavaş konuşuyordu

 

Einstein’ın cümleleri pek yavaştı. Bu nedenle Ailesi onu önceleri gerizekalı sandı. Ağır ağır konuşması 9 yaşına kadar devam etti. Yani çocuğunuz ağır ağır konuşuyor diye ona haksızlık yapmayın, bir dahi fışkırabilir ardından. İlber Ortay da yavaş konuşuyor dikkatinizi çekeriz.

 

3- Üniversite sınavında başarısız oldu.

 

17 yaşında İsviçre’deki Federal Politeknik Okulu’nun sınavına girdi. Matematik ve Bilim sınavlarını başarıyla vermesine karşın, Tarih, yabancı dil ve Coğrafya sınavlarından çaktı. Tabi ki herkesin zekası her alanda aynı oranda parlak olacak diye birşey yok. Hem lise diploması olmadan yapılan bu deneme gayet başarılıydı. Sonradan diplomasını aldıktan sonra aynı üniversiteye rahatça girdi.

3- Einstein’ın içindeki sanatçı

Eintein, sanatçı ruhlu bir bilim insanıydı aynı zamanda. Keman ve Piyano çalan Einstein’ın en sevdiği besteciler, Bach, Mozart  ve Vivaldi’ydi.  Görelilik gibi bir kuramı sadece üstün bir matematik zekasına değil aynı zamanda sanatçı bir yaratıcılığa da borçlu olduğumuzun bir kanıtı gibi duruyor bu müzik sevgisi.  Einstein’a bu hayata yeniden gelirseniz ne yapmak istersiniz diye sorduklarında yanıtı “daha çok keman çalmak isterdim” olmuştu.

4- Bilimin yönünü Pusula gösterdi.

 

Einstein’ın babası, oğluna pusula gösterdiğinde ona bilimin kapısını araladığını bilmiyordu. Babasının ona yatağında hasta yatarken gösterdiği pusula bir milad oldu. Bu minicik aletten gözlerini alamayan. Einstein, pusulayı defalarca etrafında döndürmesine rağmen içindeki ok aynı noktayı gösterince o keskin zekasını çalıştırdı ve  uzayda güçlerin olduğunu ve pusulaya etki ettiklerini düşündü.

5- Görelilik Kuramına Nobel vermediler.

Çoğu kişi Einstein’ın Bilime yaptığı en büyük katkı olan   Özel ve Genel Görelilik kuramının kendisine Nobel kazandırdığını düşünür, ama bu yanlış bilgidir. Einstein, Nobeli,  Kuramsal fiziğine katkılarından ve fotoelektrik etki olayına getirdiği açıklamadan dolayı kazanmıştı. Zamanında Nobel’i veren kurullar Görelilik Kuramının 2018’e gelindiğinde bile yüzlerce kez ispatlanmış bir şekilde hala sapa sağlam yerinde durduğunu bilselerdi acaba ikinci bir  Nobel ödülü vermeyi düşünürler miydi. Belki bir gün zaman makinesini icat ederlerse birisi gidip kurul üyelerini uyarır. Ya da belki de kutlar kimbilir 🙂

 

6-Sadece Beyni değil, gözü de çalındı

 

Einstein’ın zekası sadece günümüzde değil, zamanında da çok büyük hayret ve merak uyandırıyordu. Zekasının nedeninin beyninin fiziksel yapısında olacağını düşünen uzamlardan Dr Harvey, Ünlü bilim insanının beynini çalmakla yetinmemiş, gözlerini de Einstein’ın doktoru Henry Abrams’a vermiştir. Einstein’ın gözlerinin halen  Newyork’taki bir bankanın kiralık kasasında tutulduğu düşünülmektedir.

7- Sıradışı bir Evlilik Anlaşması

Kendisi gibi bir fizikçi olan Mileva Marić’e üniversite yıllarında aşık olmuştu Einstein. Topal olmasına rağmen keskin zekasına tutulduğu Mileva’dan 2 çocuk yaptı Ancak aşkı çok da uzun sürmedi.  Evliliğini sürdürmek için Sheldon Coper’a ilhan kaynağı olan şartları öne sürdü.

A. Aşağıdakilerden sorumlu olacaksın:

1. Giysilerimin ve çamaşırlarımın düzenli olduğundan;

2. Üç öğün yemeğimi odamda düzenli bir şekilde yediğimden;

3. Yatak odamla çalışma odamın tertipli tutulduğundan, özellikle de çalışma masamı benden başka kimsenin kullanmadığından.

B. Toplumsal sebepler kaçınılmaz bir şekilde gerektirmediği takdirde benimle tüm kişisel ilişkini keseceksin. Özellikle aşağıdakileri talep etmeyeceksin:

1. Evde seninle birlikte oturmamı;

2. Seninle dışarıya ya da seyahate çıkmamı.

C. Benimle ilişkinde aşağıdakileri gözeteceksin:

1. Benden fiziksel yakınlık beklemeyecek, bana hiçbir şekilde sitem etmeyeceksin;

2. İstediğim anda benimle konuşmayı keseceksin;

3. İstediğim anda yatak odam ya da çalışma odamdan şikâyet etmeden ayrılacaksın.

D. Beni çocuklarımızın önünde sözlerin ya da davranışlarınla aşağılamayacaksın.

8- Boşanma anlaşması: Nobel Ödülünü  Mileva’ya verdi.

Einstein’ın görecelik kuramını yazarken en büyük destekçisi Mileva’ydı. Kuramı geliştirirken Mileva’nın hesaplamalara yardım etmesi Einstein’a büyük zaman kazandırmıştı. Hatta bazı bilim tarihçilerine göre Mileva’nın bu kurama etkisi sanılandan çok daha fazladır. Herneyse, Eşi  Maria Curie ile radyoaktivite konusunda yaptıkları çalışmalar nedeniyle Pierre Curie’ye Nobel ödülü verilmişti. Ancak bu çalışmaları birlikte yürüttükleri eşi Maria Curie’ye bu ödülün verilmemesi Pierre’ı kızdırdı. Ve rest çekti. Eşi ile paylaşmazsa ödülü reddeceğini bildirdi. Bunun üzerine Nobel Ödül komitesi yanlışından dönerek Ödülü bu iki büyük bilim insanına verdi. Maria Curie daha sonra bir nobel daha kazanarak bu ödülü fazlasıyla hak ettiğini kanıtlayacaktı. Mileva da Einstein’dan benzer bir centinmenlik bekliyordu, ama nafile. Einstein eşinin adını bile anmadı. Çocuklarına bakmak zorunda olduğu için bilimden kolan Mileva’yı bu derinden yaraladı. İleride bunu unutmayacak ve  Einstein’dan boşanmak için bir şart getirecekti. Einstein eğer ileride  Nobeli kazanırsa ödülün parasını Mileva Marić’e verecekti. Ve yıllar sora Einstein sözünü tutmuş ve  parayı eski eşine vermiştir.
9- Savaş karşıtı kimliği ve Atom Bombası ikilemi

 

Einstein hayatı boyunca savaşlara ve militarizme karşı olmuştu.   Birinci Dünya savaşı sırasında savaş karşıtı bir manifestoya imza atarak tepkileri üzerine çekmiş, Almanya’dayken 1928’de orduya hizmeti reddetiğini açıklamıştı. Buna benzer fikirleri  sık sık tekrar eden Einstein’ın şu sözü ise fikirlerini çok net olarak özetler: ”eğer bir adam marşla uyum içinde yürüyebiliyorsa, o değersiz bir yaratıktır. kendisine yalnızca bir omurilik yeterli olabileceği halde her nasılsa yanlışlıkla bir beyni olmuştur onun. uygarlığın bu kara lekesi en kısa sürede yok edilmelidir”.  Ancak 2. Dünya savaşının vahşeti, Nazilerin tüm insanlık için bir tehdit olarak gün geçtikçe Atom bombasını yapmaya yaklaşması Einstein’ın büyük tedirginlik yaşamasına neden olmıuştu. O dönem yaşadığı ABD’de bir grup bilim adamıyla birlikte  Başkan Roosevelt’e 2 Ağustos 1939’da bir mektup yazarak Nazilerden önce Atom bombasının yapılması gerektiği uyarısında bulundu. Bunun üzerine ABD yönetimi  Atom bombasını için harekete geçti. “Sakıncalı” bir savaş karşıtı olduğu için oluşturulan bilimsel heyetin başına geçirilmese de  Einstein’ın Atom bombasının yapılmasında önemli katkıları oldu.

 

10- Kuantum Kuramlarına Mesafesi

 Atom bombası yarışının  Alman Cephesinde  Büyük Kuantum Fiziği Kuramcısı Werner Heisenberg vardı.  O ünlü belirsizlik kuramı yani ” bir parçacığın momentumu ve konumu aynı anda tam doğrulukla ölçülemez” prensibi ona aitti.  Mutlak bir düzen ve bilimin herşeyi bilmesi gerektiği fikirlerine sıkı sıkıya bağlı Einstein’ı bu kuramlarlar kaygılandırıyordu.  Hatta bir keresinde  Çağdaşı ünlü kuantum fizikçisi Niels Bohr ile yaptığı tartışmada söz konusu belirsizlik prensibine karşı olduğunu şu sözler ile dile getirmişti: ” tanrı zar atmaz” Ancak Bohr’un cevabı en az Einstein’ınki kadar akılda kalıcı oldu:”Tanrıya ne yapması gerektiğini söyleme”. Her ne kadar bir çok çalışması ile Kuantum Fiziğinin oluşmasına zemin hazırlasa da ömrünün sonuna kadar büyük birleşik kuram hayalini sürdürdü. Herşeyi açıklayabilecek ve Kuantum belirsizliğinin pusunu  dağıtacak bir kuram için uğraştı ama başaramadı.

 


Like it? Share with your friends!

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

log in

Don't have an account?
sing up

reset password

Back to
log in

sing up

Captcha!
Back to
log in